Ranking Szkół Wyższych 2010
UW i UJ uniwersytety w budowie Drukuj Poleć znajomemu

UW i UJ uniwersytety w budowieSą najlepszymi uniwersytetami w Polsce, dobrymi w skali europejskiej, rozpoznawalnymi na świecie. Uprawiają różnorodne dziedziny nauki, a ich wyniki są zauważane i cenione za granicą. 

UW i UJ uniwersytety w budowie– A co oferujemy cudzoziemcom, kandydatom na studia i pracownikom szukającym u nas zatrudnienia, naszym kolegom powracającym z kilkuletnich staży zagranicznych? – pytała na początku drugiej kadencji samą siebie prof. Katarzyna Chałasińska-Macukow, rektor Uniwersytetu Warszawskiego. I szczerze odpowiadała: studia anglojęzyczne w powijakach, mimo ogromnego wysiłku inwestycyjnego w niektórych jednostkach infrastruktura jest mało atrakcyjna, zaplecze badawcze w niewielu dziedzinach satysfakcjonujące dla wybitnych naukowców... Odpowiedź była oczywista: – Uniwersytet musi zmierzać do tego, żeby stać się potęgą naukową i wysokiej rangi ośrodkiem edukacyjnym a także opiniotwórczym. To jest naszym zadaniem na najbliższe lata.

Prof. Karol Musioł, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego poszedł podobnym tropem: – Przyszłość jest decydująca. Mamy bardzo duże ambicje i możliwości. Obok dwóch tradycyjnych filarów: nauki i dydaktyki UJ energicznie buduje także trzeci – transfer wiedzy do gospodarki. Nie powiedzieliśmy jeszcze ostatniego słowa.  I pewnie jeszcze długo nie powiedzą. Drogowskazy polskiej edukacji są w budowie, bo tylko tak, w ucieczce do przodu, widzą swój rozwój.  

Dwa oczka Pani Rektor

Wieloletni plan rozwoju inwestycyjnego UW zakładał, żeby zgrupować dziedziny nauk uprawiane na uczelni i związane z nimi wydziały w jednym z trzech miejsc Warszawy. Kampus centralny mają tworzyć przede wszystkim nauki humanistyczne i społeczne, Kampus Ochota to nauki ścisłe, a więc fizyka, matematyka, biologia, chemia, geologia, Kampus Służew to głównie nauki związane z marketingiem i zarządzaniem. Wszystko wskazuje, że w najbliższych latach ten plan się ziści. 

UW i UJ uniwersytety w budowieOczkiem w głowie rektor UW jest największa inwestycja – budowa Centrum Nowych Technologii UW (CeNT I, II) oraz Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych (CeNT III), które razem będą tworzyły nowoczesny kampus uniwersytecki na warszawskiej Ochocie. Ukończenie pierwszego obiektu jest zaplanowane na drugą połowę 2012 roku. Za kilka lat ten blisko 12 hektarowy teren będzie wizytówką polskiej nauki oraz bardzo ważnym miejscem dla uczelni, Warszawy i całego kraju. CENT III wraz z dwoma budynkami Centrum Nowych Technologii UW utworzą nowoczesny, ponadregionalny i interdyscyplinarny ośrodek o charakterze naukowo-dydaktycznym. 

Uczelnia otrzymała na ten cel już w sumie 552 mln zł m. in. z unijnego Programu Operacyjnego „Innowacyjna Gospodarka”. CENT III stworzy wspólną przestrzeń badawczą dla naukowców Wydziałów Biologii i Chemii, będzie siedzibą ponad 133 nowocześnie wyposażonych laboratoriów, w których prowadzone będą badania i analizy dotyczące m. in.: nowych źródeł energii, materiałów funkcjonalnych, działań prozdrowotnych, technologii w monitoringu i ochronie środowiska, technik wizualizacyjnych, informatycznych i informacyjnych dla środowiska naturalnego, technologii żywności, nowych technik pomiarowych i ich zastosowań, nowych technik i substancji w medycynie w tym stosowanych w diagnostyce chorób nowotworowych. 

– Jest to wyjątkowy dzień dla UW, który tak jak Uniwersytet Harvarda pokazuje, że na uczelni ważna jest nie tylko infrastruktura dydaktyczna, równie istotne jest, aby uniwersyteckie laboratoria były najnowocześniejsze, na miarę XXI wieku – mówiła podczas uroczystości przyznania kolejnej transzy funduszy prof. Barbara Kudrycka, minister nauki. Projekt przewiduje modernizację istniejących akademików, budynku laboratoryjno-technicznego Wydziału Fizyki oraz gmachu Radiochemii. Zbudowane zostaną również gmachy Wydziału Fizyki, budynek dla nauk biologiczno-chemicznych oraz dla Wydziału Psychologii. 

 

UW i UJ uniwersytety w budowie
Drugim oczkiem Pani Rektor jest budowa nowej siedziby Wydziałów Neofilologii oraz Lingwistyki Stosowanej, która ma która stanąć na Powiślu. Projekt wyróżnia się zintegrowaniem nowego budynku ze Skarpą Warszawską oraz leżącym vis-a-vis gmachem Biblioteki Uniwersyteckiej. Wyróżniającym elementem będzie ogród z drewnianymi tarasami spacerowymi usytuowany na dachu budynku, który ma się komponować z podobnym rozwiązaniem zastosowanym na dachu BUW-u. Budowa pewnie zakończy się w 2013 roku. Przewidywany koszt budowy to ok. 235 mln zł., na ten cel uczelnia otrzymała m. in. 50 mln zł od Marszałka Województwa. 

– Możemy poprawić infrastrukturę dydaktyczną i badawczą w części nauk humanistyczno-społecznych – cieszy się rektor Katarzyna Chałasińska-Macukow. Budynek zajmie obszar prawie 8,5 tys. m2. W 2013 r., wydziały Neofilologii oraz Lingwistyki Stosowanej będą dysponować ok. 110 salami dydaktyczno-wykładowymi, powstaną nowocześnie wyposażone laboratoria, pracownie językowe, sale konferencyjne oraz pracownie komputerowe z dostępem do szerokopasmowego internetu. Z nowego budynku korzystać będzie ponad 12-tysięczna rzesza studentów, doktorantów oraz pracowników UW. Jest też wabik dla miłośników przyrody – na terenie dziedzińców powstanie 5 ogrodów tematycznych: germański, słowiański, francuski, śródziemnomorski oraz angielski. 

W planach inwestycyjnych UW ujęta została również budowa nowej siedziby Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych przy ul. Bednarskiej. Do 2012 r. powstanie tam budynek trzykondygnacyjny, o całkowitej powierzchni powyżej 5 tys. m, a następnie kolejny, o minimalnej pow. 4 tys. m. W pierwszym dominującą większość będą stanowiły sale dydaktyczne. Drugi budynek będzie dodatkowo dysponował m. in.: dwoma studiami radiowymi, studiem telewizyjnym, jak również pomieszczeniami redakcyjnymi, zaadaptowanymi na potrzeby Akademickiego Radia Kampus. 

W kierunku  interdyscyplinarności

Współczesny świat stawia uczelniom wysokie wymagania. – Przede wszystkim wzbogacania studentów o szeroką wiedzę i umiejętność jej stosowania, odwagę w myśleniu, innowacyjność i zdolność do uzupełniania wykształcenia i rozszerzenia swej wiedzy przez całe życie – podkreśla rektor Chałasińska-Macukow. 

Temu podporządkowana jest rozbudowa oferty edukacyjnej, ze szczególnym uwzględnieniem studiów interdyscyplinarnych oraz studiów w języku angielskim, które pozwalają absolwentom sprawnie radzić sobie na trudnym rynku pracy. W roku akademickim 2010/2011 otwarte zostaną dwa nowe kierunki studiów: nauki o rodzinie na Wydziale Dziennikarstwa i Nauk Politycznych oraz Polono-Classica na Wydziale Polonistyki, która poświęcona będzie obecności najszerzej rozumianej tradycji antycznej w polskiej historii i kulturze – od epoki staropolskiej po współczesność.  Ważnym aspektem działalności UW jest także Uniwersytet Otwarty, którego zadaniem jest nie tylko dostarczenie najwyższej jakości usług edukacyjnych przeznaczonych dla osób dorosłych. Idea zakłada, że Uniwersytet Otwarty UW stanie się centrum kształcenia otwartego w Polsce. UO istnieje zaledwie dwa lata, ale oferowane kursy cieszą się ogromnym zainteresowaniem już ponad 8 tys. słuchaczy.  

Na miarę Królowej Jadwigi

UW i UJ uniwersytety w budowie– Uniwersytet ma do zaabsorbowania prawie miliard zł na poprawę warunków kształcenia i nauki. To jest szansa i wyzwanie na miarę Królowej Jadwigi – podkreśla prof. Karol Musioł, rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego.  Rzeczywiście, potężny program inwestycyjny i pieniądze m. in. z Unii Europejskiej sprawiają, że najstarsza polska uczelnia staje się jedną z najbardziej nowoczesnych i konsekwentnie realizuje trzeci filar – transfer wiedzy dla gospodarki. Systematycznie powstaje Kampus 600-lecia Odnowienia UJ ulokowany z dala od centrum miasta, w krakowskich Pychowicach. Dziesięcioletni program jego budowy uchwalił Sejm w 2001 roku. Z państwowego budżetu przeznaczono 624 mln zł. Ostatnio parlament przedłużył ten program do 2015 roku, dodając jeszcze 321 mln zł.  Prawie połowa gmachów jest już gotowa. Korzysta z nich 15 tys. studentów i pracowników naukowych, najwięcej z wydziałów przyrodniczych. Obiekty o powierzchni 70 tys. metrów kwadratowych prezentują europejski standard, mają wygodne sale wykładowe i laboratoria z nowoczesnym wyposażeniem, klimatyzacją i sprzętem multimedialnym. 

W 2009 r. do użytku oddano imponujący budynek Wydziału Zarządzania i Komunikacji Społecznej, który ma m. in. nowoczesne studio telewizyjne i bibliotekę ze 100 tys. książek, ulokowaną w przeszklonej rotundzie na dwóch piętrach. Jest to najnowocześniejszy budynek tego typu w Polsce o powierzchni użytkowej 17 490 m2.

UW i UJ uniwersytety w budowieTrwa budowa Instytutu Zoologii, projektowany jest budynek Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej oraz budynek basenu o wymiarach olimpijskich z halą sportową, powstać ma też nowy ogród botaniczny. W sumie będzie tu w doskonałych warunkach studiować 30 tys. studentów. Obok kampusu w Pychowicach znajduje się park technologiczny o statusie specjalnej strefy ekonomicznej. 

Poza campusem, w centrum miasta powstanie nowy gmach dla studentów filologii obcych, a w Prokocimiu wielki szpital uniwersytecki dla Collegium Medicum UJ. Z unijnych pieniędzy powstał tu pierwszy budynek uniwersyteckiego Life Science Parku z supernowoczesnymi laboratoriami dla Jagiellońskiego Centrum Rozwoju Leków. 

Centrum to otrzyma ponad 45 mln dotacji ze środków europejskich. Uniwersytet Jagielloński, Politechnika Łódzka oraz Instytut Fizyki Jądrowej PAN utworzą wspólny ośrodek badawczy – centrum wyposażone w najnowocześniejszą aparaturę do specjalistycznych i interdyscyplinarnych badań farmakologicznych i przedklinicznych leków. Projekt Centrum Rozwoju Leków jest pionierską inicjatywą w naszym kraju, która chce skupić środowisko specjalistów z różnych dziedzin biomedycyny w jednym, wspólnym kierunku – rozwoju akademickich pomysłów na nowe leki, zwłaszcza leki o działaniu śródbłonkowym.
Wkrótce założona przez UJ spółka Jagiellońskie Centrum Innowacji postawi dwa kolejne gmachy z laboratoriami i inkubatorem technologicznym, gdzie będzie można wprowadzać do produkcji dobre projekty. Za pieniądze unijne w Pychowicach powstać ma też m. in. Małopolskie Centrum Biotechnologii oraz Narodowe Centrum Promieniowania Elektromagnetycznego. UJ wraz z AGH uczestniczy również w tworzeniu Narodowego Centrum Nanotechnologii i Nowych Materiałów.

UW i UJ uniwersytety w budowie

W kwietniu br. ruszył projekt Jagiellońska Biblioteka Cyfrowa finansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego kwotą 5,136 mln zł. Jego celem jest udostępnianie zdigitalizowanych zbiorów najstarszej polskiej uczelni. Także w kwietniu br. została podpisana umowa na realizację projektu Narodowe Centrum Promieniowania Elektromagnetycznego dla celów badawczych (etap I) czyli synchrotronu, który jest wielką szansą dla Polski. UJ koordynuje związane z synchrotronem działania. Jego wybudowanie umocni pozycję Krakowa na naukowej mapie Europy i przyczyni się do rozwijania współpracy międzynarodowej.

W grudniu 2009 r. otwarto Laboratorium Modelowania, Dynamiki Molekularnej i Hydrodynamiki, które będzie funkcjonować w ramach projektu Badanie układów w skali atomowej: nauki ścisłe dla innowacyjnej gospodarki (ATOMIN). Laboratorium wchodzi w skład zespołu laboratoriów – Centrum Zaawansowanych Technologii Obliczeniowych w Instytucie Fizyki UJ.  

Stawiają na mocne strony

– Chcemy się specjalizować w dziedzinach, w których jesteśmy dobrzy: w informatyce, biochemii, biofizyce, energii odnawialnej i walce z rakiem – wylicza rektor Musioł.  W ślad za tym idą zmiany oferty dydaktycznej, w tym roku akademickim UJ oferuje 51 kierunków studiów oraz 111 specjalności. W nadchodzącym roku również powstaną nowe kierunki, np. kognitywistyka, unikatowy kierunek, na prowadzenie którego UJ uzyskał specjalną zgodę MNiSW, biochemia, ochrona dóbr kultury, astrofizyka i kosmologia, dietetyka oraz wiele nowych specjalności, m. in. filozofia Wschodu, neurofizjologia, genetyka i biologia rozrodu, zarządzanie w sporcie.  

Fifty/fifty

Nie ulega wątpliwości, że wyścig na inwestowanie w rozwój trwa. UW i UJ pozyskały i przetwarzają olbrzymie pieniądze, które muszą przełożyć się na wyższą jakość dydaktyki i nauki, a w rezultacie być może na lepsze miejsca w światowych rankingach, dzięki którym pozyskają zagranicznych studentów. 

Na naszym, polskim podwórku ten wysiłek przykłada się na miejsca uczelni w kolejnych edycjach rankingu szkół wyższych Perspektyw i Rzeczpospolitej. I co ciekawe, niezależnie od stale rosnącej liczby kryteriów, którymi prześwietlamy uczelnie, ich bilans jako zwycięzców wciąż wynosi fifty/fifty. To nieustająca zapowiedź, że potencjał naukowy i dydaktyczny, który budują, kiedyś wreszcie przeważy. 

Lidia Jastrzębska