Studia w Chinach - czy to nie szaleńczy pomysł? Nie, jeśli wiemy, co, gdzie i po co chcemy studiować. Kraj Środka oferuje imponującą gamę możliwości kształcenia, a chińskie uczelnie coraz bardziej otwierają się na zagranicznych studentów. W ostatnim latach zarówno chiński rząd, jak i chińskie uczelnie starają się przyciągnąć studentów zagranicznych.

Pomóc w tym ma na przykład obniżone czesne, a czasami nawet pełne zwolnienie z opłat za naukę oraz stypendia.

O chińskim systemie kształcenia opowiedział Perspektywom Joe Sang, student East China Normal University w Szanghaju. 

Jak wygląda system edukacji w Chinach?
W wieku sześciu lat idziemy do szkoły podstawowej, w której spędzamy 5 lub 6 lat, w zależności od tego, jaki program dana szkoła realizuje. W znacznej większości edukacja w szkołach podstawowych jest bezpłatna i zarządzana przez rząd. Istnieją również płatne, prywatne szkoły, w których program nauczania ustalany jest przez szkołę.

Po szkole podstawowej idziemy do niższej szkoły średniej (junior middle school). Tam nauka również odbywa się bezpłatnie i trwa 3 lata. Następnym stopniem jest wyższa szkoła średnia (senior high school). Nauka w szkołach średnich, oferujących nauczanie ogólne, trwa zwykle 3 lata, natomiast nauka w szkołach przygotowujących uczniów do zawodu trwa 4 lata. W szkołach średnich uczniowie muszą płacić niewielkie czesne. Po ukończeniu ostatniego roku, zdają państwowy egzamin, który upoważnia do składania podań na uniwersytety i kolegia.

Chiński system edukacji wygląda zatem podobnie do tego, który obowiązuje w Polsce. Ile lat trwają studia?
Najczęściej kursy licencjackie trwają 4 lata, a medycyna 6-7 lat. Studia magisterskie zajmują zwykle 3 lata, a doktoranckie 2 lata. Trzeba tu koniecznie dodać, że edukacja wyższa w Chińskiej Republice Ludowej jest odpłatna, przy czym w przypadku Chińczyków czesne oraz koszty życia na studiach pochłaniają znaczną część domowego budżetu, natomiast studentom zagranicznym wszelkie opłaty mogą wydawać się śmiesznie niskie.

Które uczelnie są najlepsze w kraju? 
Za azjatycki Oxford uważany jest Peking University. Od wielu lat jest najlepszą uczelnią w Chinach, a niedawno magazyn Times uznał go w swoim rankingu za najlepszą uczelnię w całej Azji. Tak jak w przypadku Oxfordu, Peking University również znany jest z doskonałych kierunków historycznych, archeologicznych, językowych oraz literatury. Drugi uniwersytet w Chinach, Tsinghua University, również mieści się w Pekinie, a swoją sławę zawdzięcza naukom ścisłym. Na trzecim miejscu zwykle plasuje się Fudan University w Szanghaju.

Ile jest uniwersytetów w Szanghaju? Które z nich możesz polecić?
W samym Szanghaju jest około 20 uniwersytetów i koledży. Do najbardziej znanych należy wcześniej wspomniany Fudan (znany z kierunków artystycznych oraz biochemii), Jiao Tong (obecnie będący szóstym uniwersytetem w Chinach, dzięki bardzo dobrej inżynierii i naukom ścisłym), Tong Ji (polecany architektom i inżynierom), oraz East China Normal University. Ten ostatni specjalizuje się w kursach językowych oraz kształceniu przyszłych nauczycieli. 

Od kilku lat na rozwój edukacji w Chinach inwestowane są znaczne sumy pieniędzy. Mój uniwersytet, East China Normal University, jest częścią dwóch wielkich, rządowych projektów, które zakładają powstanie uczelni światowej klasy w Chinach. Zdecydowanie polecam studiowanie na wszystkich uniwersytetach, które również są częścią tych rządowych projektów. To gwarantuje, że nauczanie odbywać się będzie w nowoczesnych budynkach przy użyciu najnowszych technologii.

Czy na wszystkich uniwersytetach można studiować w języku angielskim?
Niestety nie wszystkie uczelnie oferują kursy w języku angielskim, lecz stale ich przybywa. Czołowe uczelnie w znacznej większości takie kierunki już oferują. 

Jak zachęciłbyś studentów z Europy do studiowania w Chinach?
Przede wszystkim polecam wszelkie programy wymiany tym, którzy chcą odkryć prawdziwe Chiny. Bardzo często mam kontakt ze studentami, którzy na mój uniwersytet przyjeżdżają w ramach wymian międzynarodowych i wiem, że przed przyjazdem mają bardzo dziwne wyobrażenia na temat naszej kultury i kraju. Nie wiem dlaczego, ale większość z nich kojarzy nas z zacofanym technologicznie, niebezpiecznym komunistycznym krajem. Ten obraz Chin zmienia się diametralnie już po pierwszym dniu pobytu. 

Na pewno fakt, że 500 największych firm na świecie posiada swoje oddziały w Chinach, z których większość zlokalizowana jest w Szanghaju oraz Pekinie, jest plusem. Dzięki temu Chiny oferują doskonałe perspektywy pracy dla zagranicznych studentów. Nie trzeba  dodawać, że studia lub wymiana w Chinach dobrze wyglądają w CV, niezależnie od kraju, w którym będziemy starać się o zatrudnienie. Należy również wspomnieć o języku. Czy chce się tego, czy nie, tutaj podstaw chińskiego każdy się nauczy,  ponieważ chiński jest jedynym językiem, w którym można  porozumieć się tu z innymi ludźmi. 

Dziękujemy, Joe i mam nadzieję, że coraz więcej studentów z Polski będzie odwiedzać Cię w Chinach.

Rozmawiał:
Marcin Kuć